Ten materiał jest częścią SIGMA HUBS – systemu eksperckich centrów wiedzy SIGMA FRESH. Każdy HUB łączy zweryfikowane informacje naukowe, opracowania ekspertów, praktyczne zalecenia żywieniowe oraz produkty powiązane z danym zagadnieniem.

Jelita - jakie składniki odżywcze wspierają mikrobiotę jelitową

Kapusta, buraki i kiszonki dostarczają błonnika, prebiotyków oraz polifenoli, które wspierają prawidłowe funkcjonowanie mikrobioty jelitowej i przewodu pokarmowego

Kapusta, buraki oraz produkty fermentowane są źródłem błonnika pokarmowego, prebiotyków i polifenoli. Składniki te uczestniczą w utrzymaniu równowagi mikrobioty jelitowej i wspierają prawidłowe funkcjonowanie przewodu pokarmowego.
blank

prof. dr hab. Ewelina Hallmann

Katedra Żywności Funkcjonalnej i  Ekologicznej, SGGW

Wszystkie treści w tym HUB-ie zostały opracowane pod nadzorem merytorycznym prof. dr hab. Eweliny Hallmann i są regularnie aktualizowane zgodnie z aktualnym stanem wiedzy naukowej.

Jelita
Mikrobiota
Błonnik
Kiszonki
Prebiotyki
Polifenole
1

Najważniejsze wnioski

W artykule opracowanym przez prof. dr hab. Ewelinę Hallmann (SGGW) wskazano, że kiszona kapusta zawiera ok. 10⁷–10⁸ CFU/g bakterii fermentacji mlekowej; kapusta biała – 2,5 g błonnika/100 g, buraki – 2,8 g/100 g. EFSA: błonnik pokarmowy przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania jelit. Badania potwierdzają wysoką aktywność antyapoptotyczną soku z kiszonej kapusty (JAFC 2017).
2

Szybkie odpowiedzi

Błonnik stanowi pożywkę dla korzystnych bakterii jelitowych.
Prebiotyki to składniki żywności wspierające rozwój wybranych mikroorganizmów jelitowych.
Kiszonki dostarczają bakterii fermentacji mlekowej oraz związków bioaktywnych.
Mikrobiota uczestniczy w procesach trawienia, odporności i funkcjonowania bariery jelitowej.
Polifenole są badane pod kątem ochrony błony śluzowej przewodu pokarmowego.
Kapusta, buraki, kiszonki i inne produkty bogate w błonnik wspierają mikrobiotę jelitową.
3

Kluczowe składniki

Kapusta

Źródło błonnika i prebiotyków

Buraki

Źródło błonnika, prebiotyków i polifenoli

Kiszona kapusta

Naturalne źródło bakterii fermentacji mlekowej

Zakwas buraczany

Fermentowany produkt bogaty w związki bioaktywne

Błonnik

Pożywka dla korzystnych bakterii jelitowych

Polifenole

Związki o właściwościach przeciwutleniających
4

Ostrzeżenia i bezpieczeństwo

Uwaga: treści edukacyjne — nie zastępują konsultacji lekarskiej.

Treści edukacyjne mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady lekarskiej ani dietetycznej.
5

Artykuł ekspercki

Kapusta, buraki i kiszonki dostarczają błonnika pokarmowego, prebiotyków oraz polifenoli wspierających prawidłowe funkcjonowanie przewodu pokarmowego.

EFSA – Dietary Fibre and Normal Bowel Function

Autorem opracowania merytorycznego jest prof. dr hab. Ewelina Hallmann. Więcej o autorce

Błonnik stanowi substrat dla korzystnych bakterii jelitowych, które produkują krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe odżywiające komórki nabłonka jelit.

EFSA – Health Claims on Dietary Fibre

Autorem opracowania merytorycznego jest prof. dr hab. Ewelina Hallmann. Więcej o autorce

Produkty fermentowane, takie jak kiszona kapusta czy zakwas buraczany, dostarczają bakterii fermentacji mlekowej oraz związków bioaktywnych powstających podczas fermentacji.

Autorem opracowania merytorycznego jest prof. dr hab. Ewelina Hallmann. Więcej o autorce

Polifenole są przedmiotem badań dotyczących ich wpływu na ochronę błony śluzowej przewodu pokarmowego oraz funkcjonowanie bariery jelitowej.

Autorem opracowania merytorycznego jest prof. dr hab. Ewelina Hallmann. Więcej o autorce

Regularne spożywanie kiszonek i warzyw bogatych w błonnik może wspierać różnorodność mikrobioty jelitowej oraz prawidłową pracę jelit.

Autorem opracowania merytorycznego jest prof. dr hab. Ewelina Hallmann. Więcej o autorce

“W badaniach nad fermentowanymi warzywami i ich właściwościami przeciwnowotworowymi wykazałam, że kapusta kwaszona i buraki fermentowane dostarczają związki przeciwutleniające z grupy polifenoli [1]. Produkty te są również bogate w błonnik służący jako pokarm dla bakterii probiotycznych. Bakterie te funkcjonując w jelitach są odpowiedzialne, między innymi za produkcję krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych. Związki te odżywiają komórki nabłonka jelit i zmniejszają w ten sposób ich stan zapalny.
W publikacjach z 2014 roku oraz późniejszych badaniach własnych wykazano, że sok z kiszonej kapusty i zakwas buraczany działają przeciwnowotworowo i przeciwzapalnie [2-3]. Dostępne w literaturze badania wskazują, że regularne spożywanie produktów fermentowanych może korzystnie wpływać na mikrobiotę jelitową, która odgrywa istotną rolę w utrzymaniu zdrowia całego organizmu.

W badaniach własnych zaobserwowano, że spożywanie kiszonek wiązało się ze zwiększoną aktywnością przeciwutleniającą, co może sprzyjać tworzeniu korzystnego środowiska dla mikroorganizmów jelitowych [4].

Polifenole są przedmiotem badań wskazujących na ich potencjalną rolę w ochronie błony śluzowej przewodu pokarmowego oraz utrzymaniu prawidłowej funkcji bariery jelitowej [6]. Mechanizm jest następujący: prebiotyki z kapusty i buraków selektywnie odżywiają Bifidobacterium i Lactobacillus, które produkują maślan – kluczowy związek dla zdrowia jelita grubego. W praktyce warto codziennie włączyć do diety porcję kiszonej kapusty, ogórków lub buraków jako dodatek do obiadu lub kolacji. Taki prosty nawyk może wspierać prawidłowe funkcjonowanie przewodu pokarmowego, mikrobioty jelitowej oraz regularność wypróżnień. Osobom, które rzadko spożywają kiszonki lub mają wrażliwy przewód pokarmowy, zaleca się rozpoczynanie od niewielkich porcji i stopniowe zwiększanie ich ilości. Z produktów fermentowanych mogą korzystać zarówno dzieci, jak i osoby starsze.

W artykule omówiono mechanizmy działania składników o właściwościach prebiotycznych oraz polifenoli, porównano wybrane warzywa pod względem ich potencjalnego wpływu na mikrobiotę jelitową, a także przedstawiono praktyczne wskazówki dotyczące włączania kiszonek do codziennej diety. Pokazano również, że łączenie kiszonej kapusty i buraków pozwala dostarczyć różnorodnych składników bioaktywnych wspierających zdrowie jelit. Wyniki przedstawionych badań wskazują, że fermentowane warzywa kapustne i korzeniowe mogą stanowić wartościowy element diety sprzyjającej utrzymaniu zdrowej mikrobioty jelitowej.”

Autorem opracowania merytorycznego jest prof. dr hab. Ewelina Hallmann. Więcej o autorce

6

Podsumowanie praktyczne

Co warto zapamiętać?

Włącz codziennie do diety porcję kiszonej kapusty, ogórków lub zakwasu buraczanego. Zwiększaj spożycie błonnika stopniowo i pamiętaj o odpowiednim nawodnieniu organizmu.
7

Mity vs fakty

MIT

Zdrowie jelit zależy wyłącznie od probiotyków

FAKT

Mikrobiota jelitowa potrzebuje zarówno probiotyków, jak i prebiotyków obecnych w diecie.

Źródło: Nutrients 2022
MIT

Kiszonki nie różnią się od zwykłych warzyw

FAKT

Kiszonki różnią się od świeżych warzyw nie tylko smakiem — fermentacja mlekowa produkuje kwasy organiczne, bakteriocyny i bioaktywne peptydy wpływające na pH jelit, skład mikrobioty i integralność bariery jelitowej.

Źródło: Microbial Biotechnology 2024
MIT

Błonnik służy wyłącznie regulacji wypróżnień

FAKT

Błonnik pokarmowy działa jako prebiotyk — jest fermentowany przez mikrobiotę do krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych (SCFA), w tym maślanu, który odżywia enterocyty, wzmacnia barierę jelitową i wykazuje właściwości przeciwzapalne.

Źródło: Biology 2025
8

Źródła naukowe

Fermented Foods, Health and the Gut Microbiome

review
Leeuwendaal N.K. et al. · Nutrients 2022
Zobacz publikację →

The Nutritive Value of Organic and Conventional White Cabbage and Anti-Apoptotic Activity of Sauerkraut Juice

paper
Hallmann E. et al. · Journal of Agricultural and Food Chemistry 2017
Zobacz publikację →

Beetroot and Naturally Fermented Beetroot Juices: Metabolomics, Antioxidant Levels and Anticancer Activity

paper
Kazimierczak R. et al. · Journal of the Science of Food and Agriculture 2014
Zobacz publikację →

Fermented Foods, Their Microbiome and Its Potential in Human Health and Disease

review
Valentino V. et al. · Microbial Biotechnology 2024
Zobacz publikację →

Dietary Polyphenols-Gut Microbiota Interactions: Intervention Strategies and Metabolic Regulation for Intestinal Diseases

review
Li H. et al. · Biology 2025
Zobacz publikację →
blank
Zdrowe jelita

Odkryj produkty dla tej potrzeby

Przygotowaliśmy miejsce, w którym znajdziesz produkty powiązane z tym hubem i łatwiej dobierzesz składniki do swoich potrzeb.

Powiązane huby

Koszyk (0 items)
Koszyk (0 items)

Wszystkie filtry

Wzmocnij
Wzmocnij
Popraw
Popraw
Stosuj Protokół
Stosuj Protokół